МУХТАСАРУЛ ВИҚОЯ МАТНИ 5-қисм
27 май 2020 й.
104 марта ўқилди.

 

МУХТАСАРУЛ ВИҚОЯ МАТНИ

5-қисм

НАМОЗ СИФАТИ ҲАҚИДАГИ ФАСЛ
Намоз сифати боби
Такбири таҳрима, қиём, фарзнинг икки ракатида ва витр, нафлларнинг ҳар ракатида бир оят бўлса ҳам ўқиш намоз фарзларидандир. Бир оят ўқиш ила кифояланган намозхон гуноҳкор бўлади. Икковлари наздларида бир узун оят ёки уч қисқа оят ўқиш фарз. Рукуъ, пешона ва бурун ила сажда қилиш – фатво шунга берилган – намоз фарзларидандир. Ташаҳҳуд миқдорича охирги ўтириш ва ўз феъли ила намоздан чиқиш намоз фарзларидандир.
)وَا ه جبَا ت الصَّلاَة ه( 
وَوَا ه جب هَا: قهرَاءَة الحفَاهتََهة، وَضَمُّ سورَةٍ، وَهرعَايَة التَّ حرتهي ه ب،
وَالحقَحعدَة احلأ حولََ، وَالتَّشَهُّ د، وَلَحف ظ السَّلاَهم، وَق ن و ت الحه وتحهر،
وَتَ ح كبهيَْا ت الحهعيدَيح هَ وَتَ حعيه ين احلأ ولَيَ حه ين لهحلهقرَاءَةه، وَتَ حع ه ديل احلأَحركَا ه ن،
وَا ح لَْحه ر وَاح ه لإ ح خفَاء هفيمَا ح يَهَ ر وَ يَحفَى. 
 
Намознинг вожиблари
 
“Фотиҳа”ни ўқиш, бир сура зам қилиш, тартибни риоя қилиш, аввалги қаъда (ўтириш), “ташаҳҳуд”ни ўқиш, салом лафзини айтиш, витрнинг қунути, икки ийд намозининг такбирлари, аввалги икки ракатни қироъат учун таъйин қилиш, таъдийлул аркон (қиём, қироъат, рукуъ ва сажда каби намоз фарзларини ва улар орасидаги рукуъдан туриш, саждадан туриш каби амалларни суннатга мувофиқ ҳотиржам бажариш), жаҳрий ўқиладиган намозни жаҳрий ўқиш, махфий ўқиладиган намозни махфий ўқиш.
) سنَ الصَّلاَة ه( 
وَ س غَحي رهَا أَحو ن ه دبَ . 
Намознинг суннатлари
Намознинг фарз ва вожиб амалларидан бошқа амаллари суннат ёки мандуб бўлади.
) ه صفَة الصَّلاَة ه( 
فَهإذَا أَرَا الشُّ روعَ كَبَّ رَ بهلاَ مَ ه د احله حَ مزَهة وَالحبَاهء، مَاسًّا بههإبح هَامَحيهه
شَ ح حمَ حَ تَ أ ذ نَ حيهه . وَالحمَحرأَة تَ حرفَ ع يَدَيح هَا ه حذَاءَ مَحن ه كبَ حي هَا. وَيََ و ز به ك ه ل مَا
لََّْ عَلَى تَ حع ه ظيمٍ، وَلاَ مَ شوبٍ به دعَاءٍ، وَلَحو بهالفَاهره سيَّهة، لاَ الحهقرَاءَة
به هَا إهلاَّ بهع ح ذرٍ، وَبههه ي حفتََّ .
وَيَضَ ع ي همينَه عَلَى ه ش مَالههه تََحتَ سرَّتههه ، هفي كه ل قهيَامٍ هفيهه هذح كرٌ مَ ح سن ونٌ،
وَي حره سل هفي قَ حومَهة الرُّ كوه ع، وَبَ حينَ تَ ح كبهيْاَ ه ت الحهعيدَيح ه . 

Намознинг сифати
Намозга киришни ирода қилганида икки бош бармоқларини икки қулоғининг юмшоқ жоларига теккизган ҳолида الله أَ ح كبَ ر нинг الله идаги اни ва أَ ح كبَ ر даги بни чўзмасдан такбир айтади. Аёл киши икки қўлини икки елкаси баробарида кўтаради. Такбир - форсча бўлса ҳам - Аллоҳни улуғлашга далолат қилувчи, дуо аралаштирилмаган ҳар қандай лафзлар ила жоиз бўлаверади. Узр бўлмаса форсчада қироъат қилиш жоиз эмас, шунга фатво берилади. Ҳар бир суннат зикр бор бўлган қиёмда ўнг қўлини чап қўли устига боғлаб икковини киндигининг остига қўяди. Аммо рукуъдан турганда ва икии ийд намозининг такбирлари орасида қўлларини боғламайди.
ثَُّ ي ثحهنّ وَلاَ ي وَه جه ، وَيَ تَ عَوَّذ لهحلهقرَاءَةه لاَ لهلثَّ نَاهء، فَ يَ قول ه
الحمَ ح سب و ق، وَي ؤَه خ ره عَ حَ تَ ح كبهيَْا ه ت الحهعيدَيح هَ، وَي سَ ه مي لاَ بَ حينَ الحفَاهتََهة
وَالسُّورَةه، وَي ه سرُّ ه . ثَُّ يَ حقرَأ الحفَاهتَ ةَ وَي ؤَه م ه سرًّا كَالحمَأح موهم . ثَُّ ي كَه بّ
لهلرُّ كوه ع خَافهضًا، وَيَ حعتَ ه م د بهيَدَيحهه عَلَى رح كبَتَ حيهه، مفَ هرجًا أَصَابهعَه ، بَا ه سطًا
ظَحهرَه ، غَحي رَ رَافهعٍ وَلاَ منَ ه كسٍ رَأحسَه .
وَي سَب ه ح ثَلاَثًا، وَ هو أَ حْنَاه ، ثَُّ ي سَ ه م ع رَافهعًا رَأحسَه . وَيَ ح كتَهفي بههه
اح ه لإمَام ، وَبهالتَ ح ح ه مي ه د الح محؤتََُّ، وَ حَ يَمَ ع الح محن فَهر بَ حي نَ همَا. وَيَ قوم م ح ستَ ه ويًا.
ثَُّ ي كَه بّ وَيَ ح س ج د، فَ يَضَ ع رح كبَتَ حيهه، ثَُّ يَدَيحهه ضَامًّا أَصَابهعَه ، ثَُّ وَ ح جهَه ،
محب ه ديًا ضَحب عَحيهه، مَُافهيًا بَطحنَه عَ حَ فَ ه خذَيحهه، موَه جهًا أَصَابهعَ هرح جلَحيهه حَ نَوَ
الحهقحب لَهة . وَي سَ به ح ثَلاَثًا وَ هوَ أَ حْنَاه .
وَيََ و ز عَلَى ك ه ل شَ ح يءٍ هَ يَ د حَ ح جمَه ، وَتَ ح ستَهقرُّ جَحب هَت ه وَعَلَى ظَحههر
مَ حَ ي صَله ي صَلَوتَه هفي ال هزحَاهم . 
Сўнгра “субҳанакаллоҳумма”ни ўқийди, “важжаҳту важҳий”ни эмас. Сано учун эмас, қироъат учун “аъуузу”ни айтади. Масбуқ (намозга кейин қўшилган) “аъуузу”ни айтади.
Ийд намозлари такбирларидан кейин “аъуузу”ни айтади. Сўнгра “бисмиллаҳи”ни айтади. Фотиҳа ва зам сура орасида “бисмиллаҳи”ни айтмайди. Санони, “аъуузу”ни ва “бисмиллаҳи”ни махфий қилиб айтади. Сўнгра фотиҳани ўқийди ва имом ҳам муқтадий каби “омийн”ни махфий айтади. Сўнгра эгила туриб рукуъга такбир айтади. Рукуъда икки тиззасига бармоқларини очган ҳолда ушлаб суянади ва бошини эгмаган ва кўтармаган ҳолда белини теккис тутади. Сўнгра уч маротаба тасбеҳ айтади – бу адад намоздаги тасбеҳнинг энг кам миқдори - ва бошини кўтара туриб “самиъаллоҳу”ни айтади. Имом “самиъаллоҳу”ни айтиш ила кифояланади, муқтадий эса “таҳмид”ни айтиш ила кифояланади. Бир ўзи намоз ўқиётган киши икковини айтади. Рукуъдан сўнг қадди рост ҳолда туради. Сўнгра такбир айтиб саждага кетади қилади. Аввал икки тиззасини сўнг бармоқлари орасинини ёпиштирган ҳолда икки қўлини сўнг пешонасини қўяди. Саждада икки билагини очади ва кўтаради, қорнини икки сонида узоқлаштириб, оёғининг бармоқларини қиблага юзлантирган ҳолда бўлади. Уч маротаба – бу адад намоздаги тасбеҳнинг энг кам миқдори – тасбеҳ айтади. Пешонасини устига қўйганида шаклва суратини билиш мумкин бўлган ва пешонаси
ўрнашиши мумкин бўлган нарсага сажда қилиш жоиз. Тиқилинчда у билан бир намозда бўлган кишининг орқасига сажда қилиш ҳам жоиз.
وَالحمَحرأَة تََّحهف ض وَت حلهز ق بَطحنَ هَا بهفَ ه خذَيح هَا. وَيَ حرفَ ع رَ أحسَه مكَه بًّا،
وَ حَ يَله س مطحمَئهنًا، وَي كَه بّ وَيَ ح س ج د مطحمَئهنًا وَي كَه بّ وَيَ حرفَ ع رَأحسَه ، ثَُّ
يَدَيحهه، ثَُّ رح كبَتَ حيهه، وَيَ قوم بهلاَ ا ح عتهمَا عَلَى احلأَحر ه ض وَلاَ ق ع و . وَالرَّح كعَة
الثَّانهيَة كَاحلأ ولََ، لَ ه ك حَ لاَ ث نَاءَ، وَلاَ تَ عَوُّذَ، وَلاَ يَ حرفَ ع يَدَيحهه فهيهَا.
وَإذَا أَتَ مَّهَا افح تَ رَشَ هرح جلَه الحي ح سرَى وَجَلَسَ عَلَحي هَا، نَا ه صبًا ي ح منَاه ،
موَه جهًا أَصَابهعَه حَ نَوَ الحهقحب لَهة، وَا ه ضعًا يَدَيحهه عَلَى فَ ه خذَيحهه، موَه جهًا
أَصَابهعَه .
وَالحمَ رَأَة تََحله س عَلَى أَلحيَتههَا الحي ح سرَى، مخحهرجَةً هرح جلَحي هَا هم ا ح لَْانه ه ب
احلأَيح مَ ه . وَيَ تَشَهَّ د كَابح هَ مَ ح سع و ،ٍْ وَلاَ يَهزي د عَلَحيهه . وَيَ حقرَأ فهيمَا بَ حعدَ
احلأ ولَيَ حه ين الحفَاهتََةَ فَ قَ ح ط . وَإه ح ن سَبَّحَ أَحو سَكَتَ جَازَ .
ثُ يَ حقع د كَاحلأ ولََ، وَبَ حعدَ التَّشَهُّ ه د ي صَله ي عَلَى النَّهه ب صَلَّى الله
عَلَحيهه وَسَلَّمَ، وَيَ ح دع و به مَا لاَ ي ح سأَ ل هم النَّا ه س، ثَُّ ي سَله م عَ حَ يَ همينههه
بهنهيَّهة مَ حَ ثَ مَّ هم الحبَشَهر وَالحمَلَ ه ك ثَُّ عَ حَ يَسَاهرهه كَذَا. وَالح محؤتََُّ يَ حن ه وي
إهمَامَه هفي جَانهبههه، وَفهيهمَا إهذَا حَاذَاه ، وَالح محن فَهر الحمَلَكَ فَ قَ ح ط . 
Аёл киши икки билагини тушириб ёпади, икки сонини қорнига ёпиштиради. Сўнгра намозхон бошини такбир айта кўтаради ва ҳотиржам ўтиради. Кейин такбир айтиб ҳотиржам сажда қилади. Сўнг такбир айтиб аввал бошини, кейин икки қўлини, кейин икки тиззасини кўтаради. Тураётганида ерга суянмай ва бир оз ўтиришсиз туради. Иккинчи ракат биринчиси кабидир. Аммо унда сано ва таъаввуз йўқ бўлиб, унда икки қўлини кўтармайди ҳам. Иккинчи ракатни тамом қилганида ўнг оёқни тикка қилган, унинг бармоқларини қиблага юзлантирган, икки қўлини бармоқларини қиблага юзлантириб икки сонига қўйган ҳолда чап оёқни ёзиб унга ўтиради. Аёл киши икки оёғини тагидан ўнг тарафга чиқарган ҳолда чап думбасига ўтиради. Намозхон Ибн Масъуд разияллоҳу анҳунинг ташаҳҳудларини ўқийди ва унга зиёда қилмайди. Икки аввалги ракатдан кейинги ракатларда фақатгина “Фотиҳа”ни ўқийди холос. Ўша ракатларда тасбеҳ айтса ёки жим турса, жоиз. Сўнгра аввалгидек ўтиради, ташаҳҳуддан сўнг Набий соллаллоҳу алайҳи ва салламга саловот айтади ва одамлардан сўралмайдиган нарсалар ила дуо
қилади. Кейин ўнг тарафига ўша ерда бўлган инсон ва фаришталарни ният қилган ҳолида салом беради. Сўнгра чап тарафига шундай салом беради. Муқтадий имоми қай тарафида бўлса, ўша тарафга салом берганида имомини юқоридагиларга қўшиб ният қилади, агар имомининг орқасида бўлса. Иккала саломида ният қилади. Бир ўзи намоз ўқиган киши фақат фаришталарни ният қилади.
فَ ح صلٌ )فهيمَا حَ يَهَ ر بههه ا ه لإمَا م ( 
حَ يَهَ ر اح ه لإمَام هفي ا ح لْ معَهة، وَالحهعيدَيح هَ، وَالحفَ ح جهر، وَأ ولَيَ ه ي الحهعشَاءَيح هَ
أَ اَْءً وَقَضَاءً لاَ غَحي ر .
وَالح محن فَهر خه يَْ إه ح ن أَ ىَّْ، وَخَافَتَ حَحتمًا إه ح ن قَضَى.
وَأَ حْنََ ا ح لَْحههر إه ح سَْاع غَحه يْهه، وَأَ حْنََ الح مخَافَ تَهة إه ح سَْاع نَ حف ه سهه، هوَ
الصَّ ه حي ح . وَكَذَا هفي ك ه ل مَا يَ تَ عَلَّ ق بهالنُّطحهق، كَالطَّلاَ ه ق، وَالحهعتَا ه ق،
وَا ه لا ح ستهثح نَاهء وَغَحه يْهَا.
وَ سنَّة الحهقرَاءَةه هفي السَّفَهر عَجَلَة : الحفَاهتََة مَعَ أَ ه ي سورَةٍ شَاءَ،
وَ آهمنًا حَ نَوَ الحب روه ج، وَهفي ا ح لَْضَهر ا ح ستَ ح حسَن وا ه طوَالَ الح مفَصَّه ل : هفي
الحفَ ح جهر وَالظُّحههر، وَأَحوسَاطَه هفي الحعَ ح صهر وَالحهعشَاهء، وَقهصَارَه هفي
الحمَغحهر ه ب .
وَهم ا ح لْ جرَا ه ت ه طوَالٌ إهلََ الحب روه ج، ثَُّ أَحوسَاطٌ إهلََ لَِح يَ ك ه  ،
ثَُّ قهصَارٌ إهلََ احلآ ه خهر . وَهفي الضَّ رورَةه بهقَدَهر ا ح لَْاهل .
وَ كهرهَ تَ حعيه ين سورَةٍ لهصَلاَة . وَيَ حن ه ص ت الح محؤتََ . وَكَذَا هفي ا ح لْ طحبَهة .
إهلاَّ إهذَا قَ رَأَ يَا أَيُّ هَا الَّ ه ذي آمَن وا صَلُّوا عَلَحيهه فَ ي صَله ي السَاهم ع ه سرًّا. 
Давоми бор...

МУХТАСАРУЛ ВИҚОЯ МАТНИ 
китобидан
«орқага

Бухоро -
Бомдод: 04:40
Куёш: 05:30
Пешин: 13:10
Аср: 18:30
Шом: 20:15
Хуфтон: 21:45
Тўлиқ тақвим »
ТАСАВВУФ » Маърифий ислом »
Сайтдан излаш
Telegram